dataiotech Labs
26ai LTS (23.26.x)Long Term Support (LTS Sürümü) · Ekim 2025 (politika tablosu)10 dk okuma

Oracle AI Database 26ai DBA Sürüm Analizi: AI Vector Search, JSON-Relational Duality, Lock-Free Reservations ve True Cache

19c'nin Yerini Alan Amiral Gemisi LTS: 23c -> 23ai -> 26ai Evrimi (23.26.1 / 26.0.0.0), Vektör Arama ve AutoUpgrade

Kıdemli DBA Özet Değerlendirmesi
Yerel AI Vector Search & Vektör İndeksleri

VECTOR veri tipi, yerel HNSW (Hierarchical Navigable Small World) ve IVF (Inverted File) indeksleme ile kurumsal verilerde milisaniyelik anlamsal benzerlik araması.

⚠ İlişkisel SQL filtreleri ile vektör araması tek bir yürütme planında birleştirilebilir.
JSON-Relational Duality Görünümleri

Veriler arka planda 3NF ilişkisel tablolarda depolanırken, uygulama geliştiricilere tam ACID garantili ve güncellenebilir JSON belgeleri sunulur.

⚠ İlişkisel modelin veri bütünlüğü ile belge (NoSQL) modellerinin geliştirme hızını birleştirir.
Lock-Free Reservations (Kilitsiz Rezervasyonlar)

Yüksek eşzamanlı bakiye ve stok güncellemelerinde satır düzeyinde TX kilidi koymadan matematiksel rezervasyonlar tutar.

⚠ Popüler e-ticaret stok ve finansal hesap satırlarındaki kuyruk (enqueue TX - row lock) tıkanmalarını önler.
True Cache Mimarisi

Redis/Memcached gibi harici önbelleklere ihtiyaç bırakmayan, ana veritabanıyla otomatik senkronize çalışan diskless bellek önbelleği.

⚠ Uygulama kodunda önbellek geçersizleştirme (cache invalidation) mantığı yazma ihtiyacını bitirir.

▸1. Oracle Database 23ai: Long-Term Release (LTS) Dönüm Noktası

Oracle Database 23ai, 19c'den bu yana çıkan ilk ve tek resmi Long Term Release (LTS) sürümüdür. Güncel 26ai politika satırı Premier desteği Aralık 2031, Extended desteği TBD olarak listeler; tek bir 5+3 yıl kuralı uygulanmamalıdır.


▸2. Yerel AI Vector Search (HNSW & IVF İndeksleri)

Oracle 23ai, yapılandırılmamış verileri (metin, görüntü, ses) vektör gömmeleri olarak saklamak için yerel VECTOR veri tipini içerir:

sql
-- 1. Vektör sütunlu tablo tanımlama CREATE TABLE urun_katalogu ( urun_id NUMBER GENERATED ALWAYS AS IDENTITY PRIMARY KEY, urun_adi VARCHAR2(150), kategori VARCHAR2(50), fiyat NUMBER(10,2), aciklama_vektoru VECTOR(1536, FLOAT32) ); -- 2. HNSW (In-Memory Neighbor Graph) İndeksi Oluşturma CREATE INDEX urun_vec_hnsw_idx ON urun_katalogu(aciklama_vektoru) ORGANIZATION INMEMORY NEIGHBOR GRAPH DISTANCE COSINE; -- 3. SQL ile Hibrit Arama (İlişkisel Filtre + Vektör Mesafesi) SELECT urun_id, urun_adi, fiyat, VECTOR_DISTANCE(aciklama_vektoru, :query_vec, COSINE) AS benzerlik FROM urun_katalogu WHERE kategori = 'Elektronik' AND fiyat <= 25000 ORDER BY benzerlik ASC FETCH FIRST 5 ROWS ONLY;

▸3. JSON-Relational Duality Görünümleri

İlişkisel tabloların 3. Normal Form (3NF) disiplinini korurken, REST ve GraphQL API'lerine doğrudan JSON dökümanı sunar ve bu dökümanlar üzerinden doğrudan UPDATE, INSERT, DELETE yapılmasına izin verir:

sql
CREATE OR REPLACE JSON RELATIONAL DUALITY VIEW musteri_siparis_dv AS SELECT JSON { 'musteri_id': m.id, 'ad': m.ad, 'email': m.email, 'siparisler': [ SELECT JSON { 'siparis_id': s.id, 'tutar': s.toplam_tutar } FROM siparisler s WITH INSERT UPDATE DELETE WHERE s.musteri_id = m.id ] } FROM musteriler m WITH INSERT UPDATE;

▸4. Lock-Free Reservations: TX Kilitlemelerinin Sonu

Yüksek trafikli e-ticaret sitelerinde tek bir popüler ürün satıldığında, aynı satır üzerine yüzlerce işlem FOR UPDATE kilidi koymaya çalışır ve enq: TX - row lock contention kilitlenmeleri oluşur. Oracle 23ai RESERVABLE sütunları getirmiştir:

sql
CREATE TABLE urun_stok ( urun_id NUMBER PRIMARY KEY, stok_miktari NUMBER RESERVABLE CONSTRAINT pozitif_stok CHECK (stok_miktari >= 0) ); -- İşlem commit olana kadar satırı kilitlemez; matematiksel rezervasyon kaydeder UPDATE urun_stok SET stok_miktari = stok_miktari - 1 WHERE urun_id = 1001;

▸5. Oracle 19c'den 23ai'ye AutoUpgrade Yükseltmesi

Oracle 19c'den 23ai'ye doğrudan yükseltme desteklenmektedir:

ini
# autoupgrade_19c_to_23ai.cfg global.autoupg_log_dir=/u01/app/oracle/cfgtoollogs/autoupgrade upg1.source_home=/u01/app/oracle/product/19.0.0/dbhome_1 upg1.target_home=/u01/app/oracle/product/23.0.0/dbhome_1 upg1.sid=ORCL19C upg1.pdbs=*
bash
# AutoUpgrade analizi ve yürütme java -jar autoupgrade.jar -config autoupgrade_19c_to_23ai.cfg -mode analyze java -jar autoupgrade.jar -config autoupgrade_19c_to_23ai.cfg -mode deploy