dataiotech Labs
dbaguide.com · Senior DBA & SRE Diagnostic Standard v2.0
Home/Hata Kütüphanesi/ORACLE/oracle-ora-01653-tablespace
Oracle
Oracle 19c - 23aiSEVERITY: P1 HIGH
6 dk okuma
ORA-01653: unable to extend table in tablespace

Oracle ORA-01653: "unable to extend table" — Tablespace Neden Büyümüyor?

ORA-01653 / 01654 / 01652 ayrımı, tablespace doluluk sorgusu, datafile autoextend ve MAXSIZE ile güvenli büyütme.

İnceleyen:Kıdemli Veritabanı Mimarı & SRE (dataiotech Labs)·2 Kasım 2026

Teshis & Ayırt Etme Protokolü (Disambiguation)

Ne Zaman Görülür?

ORACLE depolama alanı, tablespace, disk hacmi veya bellek kotasının sınırına ulaştığını gösterir.

Ne Zaman Bu Hata DEĞİLDİR?

Yazılımsal sözdizimi veya tablo şema hatası değildir; fiziksel veya mantıksal kapasite yetersizliğidir.

Operasyonel Kanıt & Laboratuvar Doğrulaması

Gerçek veritabanı sürümlerinde test edilmiş teknik sınırlar ve güvenlik protokolü.

Resmî Belgelerle İncelendi
Test Edilen Sürümler

Oracle Database 19c & 21c (Enterprise Edition / EE)

Gerekli Yetki

ALTER TABLESPACE veya DBA rolü

Risk & Etki Alanı
MediumYetersiz tablespace alanı tüm INSERT ve UPDATE işlemlerini durdurur
Geri Alma (Rollback)

Datafile boyutunu artırmak (RESIZE) veya yeni datafile eklemek (ADD DATAFILE)

Beklenen Çıktı & Doğrulama Kriteri

Tablespace alanının genişletilmesi ve ORA-01653 hatasının tamamen ortadan kalkması

Resmî Dokümantasyon Referansı

Oracle Database 19c Documentation: Managing Tablespaces

Belgeyi Yeni Sekmede Aç
İlk 60 Saniye Teşhis Protokolü (Read-Only Safety Rule):

Hata mesajı bir semptomdur, kök neden değildir. Sunucuyu veya veritabanı servisini körü körüne yeniden başlatmayın! Önce aşağıdaki salt-okunur (read-only) teşhis sorgularını çalıştırarak gerçek arıza modunu tespit edin; ardından kontrollü müdahaleye geçin.

▸Belirti

plaintext
ORA-01653: unable to extend table APP.SIPARIS by 1024 in tablespace APP_DATA

Üç kardeş hata vardır ve kesinlikle karıştırılmamalıdır:

HataHedef NesneBüyütülecek Dosya Türü
ORA-01653Tablo segmentiDatafile (dba_data_files)
ORA-01654İndeks segmentiDatafile (dba_data_files)
ORA-01652Geçici segment (sıralama, hash join)Tempfile (dba_temp_files)

Aynı "yer yok" hissini verirler ama farklı dosya kümelerini büyütmek gerekir. Yanlış olanı büyütmek sorunu çözmez.


▸Adım adım çözüm

1. Doluluk tablosunu çıkarın.

sql
SELECT df.tablespace_name, ROUND(df.tot_mb) AS toplam_mb, ROUND(df.tot_mb - NVL(fs.free_mb, 0)) AS kullanilan_mb, ROUND(100 * (df.tot_mb - NVL(fs.free_mb, 0)) / df.tot_mb, 1) AS dolu_yuzde FROM (SELECT tablespace_name, SUM(bytes) / 1048576 AS tot_mb FROM dba_data_files GROUP BY tablespace_name) df LEFT JOIN (SELECT tablespace_name, SUM(bytes) / 1048576 AS free_mb FROM dba_free_space GROUP BY tablespace_name) fs ON df.tablespace_name = fs.tablespace_name ORDER BY dolu_yuzde DESC;

2. Datafile'ın büyüyebilir olup olmadığını kontrol edin.

sql
SELECT tablespace_name, file_name, ROUND(bytes / 1048576) AS mb, autoextensible, ROUND(maxbytes / 1048576) AS max_mb, increment_by FROM dba_data_files WHERE tablespace_name = 'APP_DATA';

Üç olası durum vardır:

  • •autoextensible = NO → Dosya sabit boyutludur, otomatik büyümez.
  • •autoextensible = YES ama maxbytes'a ulaşmış → Hedef sınıra gelinmiştir.
  • •autoextensible = YES, sınır yok ama hata devam ediyor → Dosya sistemi (OS disk) doludur (3. adım).

3. Dosya sistemini doğrulayın. Oracle içinden bakmak yetmez; işletim sistemi diskine bakın:

bash
df -h /u01/app/oracle/oradata

Tablespace %40 dolu görünürken işletim sistemi %100 olabilir.

4. Tablespace'i güvenle büyütün (en az riskli olanı seçin).

sql
-- a) Mevcut dosyada autoextend aç (yeniden başlatma gerekmez) ALTER DATABASE DATAFILE '/u01/app/oracle/oradata/ORCL/app_data01.dbf' AUTOEXTEND ON NEXT 256M MAXSIZE 32767M; -- b) Yeni datafile ekle (mevcut dosya 32 GB sınırına dayandıysa) ALTER TABLESPACE APP_DATA ADD DATAFILE '/u01/app/oracle/oradata/ORCL/app_data02.dbf' SIZE 4G AUTOEXTEND ON NEXT 256M MAXSIZE 32767M; -- c) Yeniden boyutlandır (yalnızca autoextend kapalıysa ve diskte yer varsa) ALTER DATABASE DATAFILE '/u01/app/oracle/oradata/ORCL/app_data01.dbf' RESIZE 8G;
UYARI
MAXSIZE UNLIMITED kesinlikle kullanmayın. Sınırsız autoextend, bir gün dosya sistemini tamamen doldurur ve sadece bu tablespace'i değil alert log ve tüm instance'ı kilitler. Her datafile için somut bir MAXSIZE belirleyin.

5. Hangi nesnenin büyüdüğünü kontrol edin.

sql
SELECT owner, segment_name, segment_type, ROUND(bytes / 1048576) AS mb, tablespace_name FROM dba_segments WHERE tablespace_name = 'APP_DATA' ORDER BY bytes DESC FETCH FIRST 10 ROWS ONLY;

▸Bunu bir daha yaşamamak için

Tablespace doluluk oranını ve her datafile'ın MAXSIZE'a uzaklığını günlük olarak izleyin (alarm eşiği %85). Bir tablespace'i tek bir dev dosya yerine birden fazla datafile'a bölmek taşıma ve bakım esnekliği sağlar.

YENİ KONSEPTMÜHENDİSLİK BECERİSİ
Senior Mülakat Hazırlığı

ORACLE Kapasite Planlaması, Otomatik Büyüme (Autogrowth) ve Bellek Yönetimi.

Bu hata yalnızca bir parametre eksikliği değil; veri tutarlılığı, concurrency mimarisi ve kapasite planlaması dersidir.

Öğrenme Hedefleri (Ölçülebilir Çıktılar):
  • Depolama doluluğunda acil alan açma prosedürlerini veri kaybı olmadan yürütmek.
  • Otomatik büyüme ve kota eşiklerini önceden izleme sistemine bağlamak.

Senior Mülakatında Bu Hatadan Ne Sorulur?

Q1Disk dolduğunda veritabanı motorunun crash olmasını önlemek için mimaride ne yapılmalıdır?
Mid
Senior Mühendis / Mimar Yanıtı:

Veri dosyaları, transaction loglar ve yedekleme dizinleri birbirinden bağımsız fiziksel disklere (LUN/volume) ayrılmalı, proaktif %80 disk uyarısı konmalıdır.

Q2Otomatik büyüme (autogrowth) adımının yüzde (%) yerine sabit MB/GB verilmesi neden önemlidir?
Senior
Senior Mühendis / Mimar Yanıtı:

Yüzdesel büyüme dosya büyüdükçe devasa blok tahsislerine yol açarak disk I/O kilitlenmelerine neden olur. Sabit boyut (örn. 512MB veya 1GB) öngörülebilir gecikme sağlar.

Q3Acil disk krizinde veritabanı dosyalarını doğrudan işletim sisteminden silmek neden felakettir?
Junior
Senior Mühendis / Mimar Yanıtı:

Veritabanı katalog metadata tutarlılığı bozulur, veritabanı SUSPECT veya RECOVERY FAILED durumuna düşer ve veri kaybı kaçınılmaz hale gelir.

Kıdemli DBA & SRE Kariyer Yol Haritası

Veritabanı güvenilirliği, kriz yönetimi ve mimarlık aşamalarını keşfedin.

Yol Haritasını İncele
İlişkili Mühendislik Zincirleri

ORACLE Hata Kütüphanesinden Diğer Başlıklar

Kriz anında başvurabileceğiniz diğer doğrulanmış teşhis rehberleri.

Tümünü Gör
dbaguide.com · Oracle ORA-01653: Tablespace Genişletme ve Çözüm Adımları · Kanıt Odaklı Teşhis Standardı
Son Güncelleme: 2 Kasım 2026 · Format v2.0